گیاهان آبزی, مقاله

روش های کاشت و نگهداری گیاهان آبزی و آکواریومی

در مقاله پیشین به بررسی اجمالی انواع گیاهان آبزی با توجه به محل کاشت و پرورش آنها پرداختیم. در این مقاله قصد داریم کمی جرئی تر به روش های کاشت و نگهداری گیاهان آبزی و آکواریومی بپردازیم. این موضوع در چند سرفصل اصلی به حداقل امکانات لازم در جهت راه اندازی یک آکواریوم زیبای گیاهی خواهد پرداخت. در راه اندازی آکواریوم چند موضوع بدیهی است که اصلی ترین آنها آگاهی به شرایط زیستی و همچنین اکوسیستم مورد نیاز جهت رشد و تداوم حیات گونه های گیاهی و جانوری آن است. در ادامه و پس از یک مقدمه کوتاه تلاش داریم در حد بضاعت یک مقاله، به تشریح کاربردی این عملکردها و روش ها بپردازیم.

مقدمه :

گیاهان آبزی نیز همچون سایر انواع گیاهان، مهمترین بخش حیاتی یک اکوسیستم هستند. آنها علاوه بر جذب دی اکسید کربن موجود در محیط آکواریوم به پاکسازی و تمیزی محیط نیز کمک بسزائی می کنند. البته اقبال بسیار زیادی که این سالها به آکواریوم های گیاهی متوجه شده است، دلیلی بیش از این دو عملکرد طبیعی دارد. زیبایی خیره کننده آکواریوم های گیاهی، هر بیننده ی غیر حرفه ای را هم برای داشتن یکی از این آکواریوم ها وسوسه می کند. اما برعکس باور رایج، دلسردی از داشتن یک آکواریوم مملو از گیاهان آبزی زیبا، تنها بعلت قیمت بالای برخی از این آکواریوم ها نیست. درست است که راه اندازی یک آکواریوم حرفه ای نیازمند صرف هزینه ای به مراتب بیشتر از یک آکواریوم معمولی است؛ اما دلسردی و سختی کار در روش نگهداری آن است. یک مخاطب غیر حرفه ای آکواریوم پس از صرف هزینه، یک آکواریوم کامل و زیبا، مطابق با نیازهایش دریافت خواهد کرد اما پس از گذشت مدتی، و با عدم آگاهی از روش های نگهداری و پرورش گیاهان آبزی، اکوسیستم آکواریوم برهم ریخته و گیاهان موجود ظاهر زیبای روز اول خودشان را از دست می دهند. از رایج ترین این مشکلات، می توان به پوسیدگی شاخه ها و ریشه ها، رشد نامتعارف و ناموزون گیاهان و یا حتی از بین رفتن عمده گیاهانی که نیازمند توجه بیشتری برای نگهداری هستند، اشاره کرد. این موضوع اصلی ترین دلیل دلسردی بسیاری از خریداران آکواریوم های گیاهی می شود. در ادامه سعی داریم برای شما از روش های آماده سازی بستر، فیلتر کردن مناسب آب یک آکواریوم گیاهی و راهکارهای نور دهی به آنها بپردازیم.

  • آماده سازی بستر مورد نیاز جهت کاشت، رشد و پرورش گیاهان آبزی :

همانطور که پیشتر اشاره کردیم، نگاه شما به روش کاشت و نگهداری گیاهان آبزی می بایست دقیقا مطابق با اصول کلی نگهداری گیاهان باشد. پس ابتدا از آماده سازی بستر مناسب گفتگو می کنیم. غالب گیاهان آبزی، حتی گیاهان آبزی ای که در میانه ی آکواریوم رشد می کنند، ریشه در بستر دارند و املاح و مواد معدنی مورد نیازشان را از همان بستر جذب می نمایند. حواستان باشد که برای بستر سازی مناسب، شما به ساده ترین اقلام همچون شن و سنگ ریزه های استاندارد نیاز دارید. گیاهان آبزی به راحتی می توانند در بستر شنی، ریشه بدوانند اما دلیل استفاده از سنگ ریزه های صیقل خورده و استاندارد به این علت است که استفاده کامل از شن موجب می گردد تا بستر آماده شده، پس از مدتی رو به سختی آورده و تبدیل به یک حجم سخت غیر قابل نفوذ شود. در کنار این موضوع، استفاده از سنگ ریزه های عادی که دارای زوایای تیز می باشند، به راحتی می توانند به ساقه ها و ریشه های تُرد گیاهان، آسیب وارد کند. بنابراین به شما پیشنهاد می کنیم قطعا در انتخاب نوع بستر و همچنین خریداری آن از مشاوره کارشناسان آگاه به این موضوع استفاده کنید. البته امروز بسترهای آماده توسط برندهای معتبری در این زمینه عرضه می شود که علاوه بر رعایت ترکیب مناسبی از شن و سنگ ریزه دارای مواد مغذی لازم جهت رشد گیاهان آبزی و آکواریومی می باشند. و آخرین موضوع اینکه حتما در هنگام ریختن بستر، یک شیب مناسب را برای کاشت گیاهان بزرگتر و کوچکتر، رعایت نمایید.

  • تغذیه، کود دهی و ارائه مواد مغذی به گیاهان آکواریومی :

گیاهان آبزی به انواع مواد معدنی از جمله کربن، فسفر، مس، روی، آهن و … نیازمندند. اما لازم نیست که شما هر روز دغدغه ی تغذیه آنها را با این مواد داشته باشید. بستر تهیه شده در عنوان قبل بسیاری از این مواد را در خود دارد و به مرور زمان و با ریشه دواندن گیاهان در آن، این مواد آزاد شده و بدرستی گیاهان را تغذیه می کنند. در کنار این، گیاهان آبزی از طریق ساقه ها و برگها از محیط آب نیز این مواد را دریافت می کنند. بسیاری از این املاح معدنی در فضولات و باقی مانده غذای ماهیان آکواریومی شما موجود هستند. در نتیجه داشتن یک آکواریوم با اکوسیستم مناسب که از ابتدا بصورت استاندارد، طراحی و اجرا شده باشد می تواند بصورت خودکار بخش عمده ای از نیازهای گیاهان آبزی شما را مرتفع نماید. در کنار این موضوع اگر از شن های آماده و یا کودهای زیر شنی معتبر موجود در بازار استفاده کرده باشید؛ آنها به مرور زمان و در یک سطح معین، این مواد مغذی را جهت استفاده گیاهان آبزی از خود آزاد می کند. اگر هم به دنبال شادابی و رشد و پرورش سریعتر و متعادل تر هستید، استفاده از کودهای محلول در آب می تواند سلامتی و شادابی بیشتری را برای آنها ایجاد نماید.

  • نور دهی و روشنایی مناسب :

نیاز گیاهان به نور امری بدیهی است و اتفاقا عدم نور دهی مناسب به گیاهان آکوریومی نیز، یکی از اصلی ترین دلایل عدم رضایت خریداران آکواریوم های گیاهی از شرایط آکواریومشان است. پس اگر قصد خرید یک آکواریوم گیاهی و نگهداری اصولی آن دارید، بهتر است در رابطه با موضوع تامین نور، یک تصمیم جدی داشته باشید. عدم وجود نور مناسب در یک آکواریوم گیاهی می تواند ظرف چند روز تمامی زحمات و هزینه شما را به راحتی از بین ببرد. قطعا بهترین نور برای هر گیاهی نور طبیعی خورشید است. این نوع نور دهی مزایای بی شماری دارد اما معایب و ریسک های استفاده از آن می تواند به میزانی که سازنده است، مخرب نیز باشد. اتکای صِرف به نور خورشید و نور دهی مستمر محیط آکواریوم بوسیله ی آن، علاوه بر اینکه دمای محیط آکواریوم شما را به سرعت از حد استاندارد بالاتر می برد، منجر به ایجاد جلبک های ناخواسته نیز می شود. در نقطه ی مقابل نیز استفاده مطلق از روشنایی های عادی خانگی مانند لامپ های کم مصرف و مهتابی، تنها می تواند جنبه ی زیبا داشته و قطعا کاربردی نخواهد بود. یک موضوع بسیار مهم و در عین حال ساده که در رابطه با نور مناسب در آکواریوم باید مورد توجه قرار بگیرد این است : مسئولیت نور آکواریوم، تنها روشنایی و ایجاد گرما نیست. گیاهان و ماهیان آکواریومی نیاز به نوری دارند که طیف های مورد نیاز و حیاتی را برای آنها ایجاد کند. به همین دلیل در انتخاب نور قطعا از تجربه و مشاوره کارشناسان این زمینه بهره مند گردید. زیرا هر آکواریوم، چه گیاهی چه غیر گیاهی با توجه به نوع موجودات زنده آن و اکوسیستم مورد نیازشان، نیازمند نوری با وات، طول موج و سایر فاکتورهای حیاتی دیگر هستند. همچنین در انتخاب نور آکواریوم، قطعا به حجم و ابعاد آکواریومتان توجه کنید.

در این مقاله تلاش داشتیم بطور مختصر شما را با حداقل نیازهای یک آکواریوم گیاهی ساده آشنا نماییم. اما تنوع چیدمان آکواریوم های گیاهی و گستردگی نیازهای انواع گیاهان موجود در آن، نیازمند تجربیات و پیش زمینه های علمی کافی جهت راه اندازی و نگهداری است. خوشحال می شویم در صورت نیاز در این زمینه، مشاوره های تخصصی به شما ارائه دهیم. حتما مقاله بعدی ما را در زمینه حداقل اقلام مورد نیاز در جهت راه اندازی یک آکواریوم گیاهی مناسب، مطالعه نمایید.

جهت آشنایی بیشتر با انواع گیاهان آبزی موجود در ایران و روش های پرورش و نگهداری آنها، حتما سایر مقالات ما را نیز مطالعه بفرمایید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *